اولین جستجوگر پیشرفته افغانستان ، شنبه, 26 حوت , 1396

مضحکه‌ای به نام سرشماری ماهواره‌ای

بدون شک، علوم هوایی و متعاقب آن فناوری ماهواره‌ای در یک قرن گذشته، کمک شایانی به بشر کرده است. از رفت‌وآمد کشتی‌ها در دریا گرفته تا حمل‌ و نقل هوایی و زمینی و کشف قلب آسمان و پیش‌بینی آب و هوا، همه و همه متکی به ابزاری به‌ نام ماهواره و علمی به نام فناوری هوایی و ماهواره‌ای است.
با این وجود، علوم ماهواره‌ای محدودیت‌های نیز دارد که یکی از آن‌ها، سرشماری نفوس و جمعیت از طریق هوا و ماهواره است. مثلاً توسط ماهواره، آبادی‌ها، شهرها، روستاها، خانه‌ها و حتی خیمه‌های کوچی‌ها و نور موجود در شب را مورد بررسی و ارزیابی قرار می‌دهند و بر اساس آن، جمعیت یک منطقه و حتی یک کشور را تخمین می‌زنند.

داده‌های ماهواره‌ای در خصوص تراکم جمعیت شهری و روستایی و همچنین مناطق قابل زرع و بایر، مورد اعتماد بوده اما درباره رقم، تعداد و ترکیب جمعیت، مضحکه‌ای بیش نیست.

باور به سرشماری ماهواره‌ای، اعتماد بیش از حد به علم است که انسان را از علم دور کرده و بسوی علم‌زدگی سوق می‌دهد. سرشماری ماهواره‌ای، روی چنان داده‌های ابتدایی و بی‌اساسی استوار است که از یک نظریه علمی بیشتر به یک فکاهی شبیه است. مثلاً طبق سرشماری ماهواره‌ای، اگر در یک روستا در شب، 10 منبع نور مانند چراغ روشن باشد، این یعنی این که روستا دارای 50 نفر جمعیت است. البته تا اینجا موضوع حساسیت‌برانگیز نیست زیرا سخن روی استناد به یک نظریه بی‌بنیاد علمی است اما قضیه زمانی حساس می‌شود که موضوع، رنگ و بوی سیاسی به خود بگیرد.

دو روز پیش تلویزیون1 افغانستان مدعی شد که بر اساس اطلاعات به دست آمده، «صندوق جمعیت سازمان ملل» و دو بنیاد «فلومایندر» و «گیتس میلیندا» یک تحقیق ماهواره‌ای را در خصوص جمعیت افغانستان انجام داده‌اند. بر اساس این تحقیق که در سه مرحله طی دو سال انجام شده و اداره احصاییه مرکزی افغانستان نیز بر آن نظارت کرده است، نفوس برخی ولایت‌های شمالی تا 80 درصد و برخی ولایت‌های مرکزی تا 50 درصد کاهش یافته اما برعکس، جمعیت برخی ولایت‌های جنوبی و شرقی، از جمله هلمند، افزایش بی پیشینه داشته است.

نتایج این تحقیق، اکنون در اختیار اشرف غنی قرار گرفته و قرار است تا یکماه دیگر اعلام شود. صندوق جمعیت سازمان ملل، هزینه این پروژه را 110میلیون دالر اعلام کرده است. با توجه به هزینه‌های سرسام‌آور این پروژه، بعید است که مختومه و کنار گذاشته شود. پس بنابراین، دولت افغانستان به زودی جزییات این پروژه را رسانه‌ای خواهد کرد.
در این صورت، افغانستان با چالش دیگری روبرو خواهد شد که تمام ساختارهای اجتماعی و دولتی را تحت‌الشعاع قرار خواهد داد. این پروژه که خالی از غرض نیست، برای جریان‌های ناسیونالیستی و فاشیستی در افغانستان، به حربه خوبی تبدیل می‌شود که بیش‌از‌پیش به داعیه برتری‌طلبی آنان کمک می‌کند.

سخن آخر این که اگر این برنامه‌ی غیرعلمی، اجرایی شود، سال‌های متمادی مناطق افغانستان را به نام اقلیت و اکثریت نفوس به جان هم خواهد انداخت. بودجه دولتی طبق آن تقسیم خواهد شد و مقامات عالی‌رتبه نیز با در نظرداشت همین تحقیق خیالی منصوب می‌شوند و این آغازی برای دور جدید مشکلات در افغانستان خواهد بود.

مرادی جمعه 96/12/25

(Visited 5 times, 1 visits today)
مشاهده در منبع اصلی