اولین جستجوگر پیشرفته افغانستان ، یکشنبه, 14 اسد , 1397

پروژه تاپی و افغانستان

هدف از پروژه تاپی انتقال ذخایر انرژی و فروش آن از جانب کشورهای آسیای مرکزی بخصوص ترکمنستان به کشورهای آسیای جنوبی چون هند و پاکستان و رونق اقتصادی میان کشورهای منطقه و نمونه بارزی از همکاری های اقتصادی منطقه ای بوده که افغانستان می تواند با موقعیت ژیوپولیتیک و ژیواستراتژیک که در منطقه دارد نقش خوب و اساسی خود را در این عرصه داشته باشد.

با موقعیت جغرافیایی و استراتژیکی مناسب که افغانستان در این حوزه و منطقه دارد بمنزله دروازه ورود و وصل آسیای مرکزی که اکثرا مانند افغانستان متاسفانه محاط به خشکه هستند به جنوب آسیا و شرق میانه به حساب می رود و این کشورها را به خوبی می تواند به یکدیگر وصل کند زیرا راه طبعی و ارزان وصل کشورهای آسیای میانه به جنوب آسیا و شرق میانه یقینا افغانستان محسوب می شود.

چنانچه کشورهای ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان از طریق خاک افغانستان بهتر و خوبتر می توانند از طریق زمینی به کشورهای هند، پاکستان، ایران، ترکیه و کشورهای خلیج عربی وصل شوند و منابع انرژی طبیعی خود را به بازارهای منطقه و جهان عرضه کنند به همین دلیل می توان گفت صلح و ثبات در افغانستان بمنزله صلح و ثبات در منطقه بوده که می تواند زمینه تامین منافع و رشد اقتصادی را برای همه کشورهای منطقه فراهم کند و بخصوص به کشورهای همسایه شمالی افغانستان چون ترکمنستان، ازبکستان و تاجیکستان که دارای منابع کافی انرژی و گاز فراوان و برق آبی ارزان بوده که برای فروش احتیاج زیادتری به بازارهای جهانی و منطقه ای دارند و بغیر از افغانستان برایشان کمتر چنین راه ارزان زمینی میسر است.

از این جهت می توان گفت روال افغانستان در راه اندازی چنین پروژه های اقتصادی و همکاری های منطقه ای بسیار مهم بوده و نقش اساسی خود را در این عرصه دارد طوریکه همگان می دانند پروژه تاپی که شامل انتقال گاز از کشور ترکمنستان به کشورهای هند و پاکستان را شامل می گردد و طوریکه گفته شده طول خط لوله آن تقریبا 1800 کیلومتر مربع و هزینه مالی آن بیش از ده میلیارد دالر را دربرخواهد گرفت که خود یکی از مهمترین پروژه های استراتژيک در این منطقه به حساب می رود بنابراین به گفته مقام های ترکمنستان خط لوله گاز تاپی با ظرفيت سالانه 33 ميليارد متر مکعب گاز تا پايان سال 2018 ميلادی به فعاليت آغاز خواهد کرد.

گفته می شود که از 1800 کيلومتر طول لوله گاز آن خواهد بود که تقریبا در حدود 200 کيلومتر آن در داخل خاک ترکمنستان بوده و به اندازه 735 کيلومتر آن از خاک افغانستان عبور خواهد کرد که شامل مناطق غرب و جنوب غربی کشور ما می گردد.
بنابر اظهارات مقام های مسوول حکومتی ذیدخل بيشترين سرمايه‏ گذاری را در اين پروژه بانک انکشاف آسيايی می نماید ‏ و ممکن است بانک جهانی نیز میلیاردها دالر بالای اين پروژه سرمايه ‏گذاری کند و گفته می شود که در اين ميان افغانستان ممکن است سالانه بتواند میليون ها دالر از بابت عبور خط لوله گاز ترکمنستان از خاک افغانستان فایده بدست آورد.

واقعيت امر این است که این پروژه بزرگ‌ترين و مهمترين پروژه ترانزيتی يا انتقال انرژی در این منطقه به شمار می رود. تامين نيروی امنيتی براي محافظت از اين خط لوله البته نيز بسيار سنگين و مهم بوده که امید است تدابیر خوب امنیتی با اخذ تعهد از کشورهای منطقه بتواند جامه عمل به خود بپوشد و به صراحت باید گفت که بنابر وجود چالش های امنيتی موجود يکی از مسايل مهم و عمده عملی شدن اين پروژه برای کشورهای ذیدخل منطقه همین مساله خواهد بود و در واقع مهمترين چالش فراروی اين پروژه مساله امنيت آن خواهد بود که باید تدابیر اساسی و مهم گرفته شود.

محمد خیرخواه

مشاهده در منبع اصلی